Druki faktur

Do wypisywania faktur VAT służą różne druki, potocznie zwane „druczkami”, a tak w rzeczywistości to druki akcydensowe. To nic innego jak notesy z kalkowymi, wyrywanymi kartkami. Dziś jeszcze funkcjonują w obiegu jednak ich czasy świetności bez wątpienia przeminęły. Nowocześni biznesmeni wolą teraz skorzystać ze specjalnych programów komputerowych służących do wystawiania faktur lub też z aplikacji internetowych. Druczki, choć niezbyt nowoczesne, to mają istotną przewagę nad programami komputerowymi. Otóż, do sporządzenia dokumentu takiego jak faktura VAT wystarczy jedynie notes z drukami i zwykły długopis. Można więc bez przeszkód tworzyć faktury zawsze i wszędzie, bez potrzeby przebywania w swoim biurze czy domu. Najbardziej przyszłościowe są natomiast aplikacje internetowe takie jak księgowość internetowa, z których można korzystać 24 h na dobę i to z dowolnego miejsca na świecie.

Zawieszenie działalności a VAT

Zawieszenie działalności na pewien okres nie powoduje utraty statusu podatnika czynnego VAT. Wstrzymanie czynności podlegającej opodatkowaniu VAT nie skutkuje jednoczesną utratą prawa do odliczenia VAT od poczynionych w tym czasie zakupów. Skoro podmiot w dalszym ciągu posiada status podatnika VAT, ma również prawo do odliczania VAT przy zachowaniu warunków tego odliczenia. Uprawnienie to przysługuje mu do momentu wykreślenia go z rejestru podatników czynnych VAT.

Spółka, która zdecydowała się na zawieszenie działalności, nie musi składać zawiadomienia o zaprzestaniu działalności w urzędzie skarbowym. W wyniku złożenia takiego zawiadomienia nastąpiłoby wykreślenie spółki z rejestru podatników czynnych VAT.

Zawieszenie wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu VAT nie jest tożsame z zaprzestaniem ich wykonywania. W tym drugim przypadku konieczne jest zawiadomienie organu skarbowego o tym fakcie na druku VAT-Z. Zawieszenie działalności ma miejsce wówczas, gdy podatnik czynny VAT zamiast całkowicie zlikwidować prowadzenie działalności gospodarczej, decyduje się na jej okresowe zawieszenie, aby przede wszystkim uniknąć obowiązków likwidacyjnych w VAT, a w chwili jej wznowienia działalności nie przechodzić ponownie procedury rejestracyjnej związanej z podjęciem tej działalności. Przepisy ustawy o VAT nie regulują kwestii zawieszenia działalności. Podatnik zgłaszający w urzędzie zawieszenie działalności powinien to zrobić w formie pisemnej. Konsekwencją rozróżnienia zawieszenia i zakończenia wykonywania działalności w podatku VAT jest - w przypadku zawieszenia działalności - brak obowiązku sporządzenia spisu z natury i odprowadzenia z tego tytułu podatku od posiadanych zapasów towarów.

Obowiązek sporządzenia spisu z natury nakłada art. 14 ustawy o VAT w momencie rozwiązania spółki cywilnej lub handlowej niemającej osobowości prawnej oraz zaprzestania wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu VAT przez osobę fizyczną. Należy jednak zauważyć, że na podstawie regulacji, obowiązek taki powstanie również u tych podmiotów gospodarczych, u których czynności podlegające opodatkowaniu nie będą wykonywane przez okres co najmniej 10 miesięcy.

Deklaracja zerowa

Jeśli firma zamierza zawiesić działalność na okres kilku miesięcy, ma obowiązek składania deklaracji VAT, nawet jeżeli będą one „zerowe”, czyli jeśli nie będzie wykazywała ani zakupu ani sprzedaży. Na czas zawieszenia działaności podatnicy nie tracą posiadanego statusu podatnika VAT i muszą wypełniać obowiązki nałozone ustawą, czyli składać deklaracje podatkowe, mimo że nie będą dokonywać ani sprzedaży, ani zakupów.

Podmiot gospodarczy, który zawiesił działalność gospodarczą, musi składać we właściwych terminach deklaracje i zeznania podatkowe oraz przekazywać urzędom skarbowym stosowne informacje podatkowe, dopóki nie nastąpi likwidacja lub całkowite zaprzestanie działalności.

Niezależnie zatem od tego, czy w danym miesiącu będą wykonywane czynności podlegające opodatkowaniu, czy będą ponoszone tylko koszty, czy też nie będą dokonywane żadne z tych czynności, istnieje obowiązek składania deklaracji podatkowych za każdy okres rozliczeniowy, aż do momentu wykreślenia podatnika VAT z rejestru podatników.

Obowiązek składania deklaracji VAT-7 istnieje u wszystkich podatników podatku VAT czynnych, bez względu na okoliczności i terminy powstania czy też braku obowiązku podatkowego lub innych wartości deklarowanych w tych formularzach.

  • Do składania deklaracji VAT-7 nie są obowiązani podatnicy:
  • drobni przedsiębiorcy(zwolnieni podmiotowo od podatku);
  • wykonujący wyłącznie czynności zwolnione przedmiotowo;
  • wykonujący wyłącznie czynności zwolnione od podatku na podstawie przepisów wydanych w oparciu o art. 82 ust. 3 ustawy o VAT,

jeżeli nie chcą uzyskać zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego.

Okresowe zawieszenie działalności nie zwalnia z obowiązku wykonywania wszystkich czynności wynikających z posiadania statusu czynnego podatnika VAT, w tym również z obowiązku składania deklaracji VAT, nawet jeżli są one „zerowe”.

Prawo do odliczenia VAT

Przez sam fakt wstrzymania działalności na jakiś spółka nie traci prawa do odliczenia VAT od wydatków ponoszonych w tym czasie. Prawo to przysługuje na zasadach ogólnych.

Ustawa nie zawiera również w tym zakresie odrębnych regulacji. Podatnik, który zawiesza prowadzenie działalności gospodarczej na pewien czas, pozostaje nadal podatnikiem VAT. Jak zostało wcześniej stwierdzone, spoczywają na nim określone obowiązki podatkowe m.in. związane ze składaniem w urzędzie skarbowym deklaracji podatkowych za okresy miesięczne w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po każdym kolejnym okresie rozliczeniowym.

Jednocześnie w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, przysługuje mu również prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Podatnik ma prawo do odliczenia podatku naliczonego w terminie otrzymania faktury lub w miesiącu następnym.

Natomiast jeżeli w tym okresie podatnik nie wykonuje żadnych czynnosci opodatkowanych, kwotę podatku naliczonego za ten okres przenosi do rozliczenia na następny okres rozliczeniowy. W wyniku tego kwota tego podatku kumuluje się z miesiąca na miesiąc. Kwotę podatku naliczonego z otrzymanych faktur należy ewidencjonować w rejestrze zakupów prowadzonym na potrzeby VAT i wykazywać w składanych co miesiąc deklaracjach VAT.

Zawieszenie działalności opodatkowanej w danym okresie rozliczeniowym nie pozbawia prawa do odliczania VAT od poniesionych w tym okresie wydatków (przy zachowaniu zasad jego odliczenia). W tym celu należy w deklaracji VAT wykazywać kwotę podatku podlegającą odliczeniu oraz przenosić ją do rozliczenia za następny okres rozliczeniowy. Skumulowana kwota podatku naliczonego pomniejszy kwotę podatku należnego w rozliczeniu za miesiąc, w którym zostanie wznowiona działalność opodatkowana.

Brak prawa do zwrotu VAT

Nie istnieje prawo zwrotu podatku podlegającego odliczeniu od ponoszonych wydatków na okres zawieszenia działaności. Kwota podatku może być rozliczona najwcześniej w miesiącu podjęcia działalności lub jej likwidacji.

W trakcie zawieszenia działalności mozliwe jest jedynie kumulowanie podatku naliczonego od ponoszonych wydatków i wykazywanie go do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy. Żądanie zwrotu bezpośredniego nie jest zasadne. Jeżeli natomiast zawieszenie działalności będzie trwało co najmniej 10 miesięcy, powstanie obowiązek rozliczenia VAT od posiadanych zapasów. Opodatkowaniu będą podlegały towary, które po nabyciu nie zostały odsprzedane, w tym środki trwałe oraz wyposażenie, od których nabycia przysługiwało spółce prawo odliczenia VAT. Wykazany od zapasów podatek należny będzie mógł być pomniejszony o skumulowaną kwotę podatku naliczonego w trakcie zawieszenia działalności.

Zwrot ulgi za zakup kasy fiskalnej

Obowiązek zwrotu ulgi na zakup kas rejestrujących w okresie zawieszenia działalności powstaje, gdy w okresie 3 lat od dnia rozpoczęcia ewidencjonowania podatnik:

  • zaprzestanie ich używania;
  • nie dokona w obowiazujacym terminie zgłoszenia kasy do obowiązkowego przeglądu technicznego przez własciwy serwis;
  • naruszy zasady odliczenia ulgi.

Podatnicy zobowiązani są dodatkowo do zwrotu odliczonej ulgi, gdy w okresie 3 lat od dnia rozpoczęcia ewidencjonowania:

  • zaprzestaną działalności;
  • nastąpi otwarcie likwidacji;
  • zostanie ogłoszona upadłość;
  • nastąpi sprzedaż przedsiębiorstwa lub zakładu;
  • dokonają odliczenia z naruszeniem zasad tego odliczenia.

Należy zatem uznać, że zawieszenie działalności nie powoduje obowiązku zwrotu ulgi za zakup kas, jeżeli nastąpi ono w okresie 3 lat od rozpoczęcia ewidencjonowania obrotu przy ich zastosowaniu, podobnie jak w przypadku awarii kasy (oddanej do naprawy) czy sprzedaży sezonowej.

Spółka cywilna

Spółka cywilna jest specyficzną formą prowadzenia działalności gospodarczej. Nie wymaga formalizacji w Krajowym Rejestrze Sądowym, jednak regulują ją odrębne przepisy prawa cywilnego. Umożliwia prowadzenie firmy przez więcej niż jedną osobę. Warto jednak wiedzieć, jakie konsekwencje finansowe może za sobą pociągać.

Spółka cywilna jest prostą formą organizacji działalności gospodarczej. Polega na wspólnym prowadzeniu przedsiębiorstwa. Ponadto, mogą ją założyć zarówno osoby fizyczne, jak i istniejące już podmioty gospodarcze. Istotny jest również fakt, iż każdy wspólnik może wnieść ze sobą własny kapitał, własną pracę na rzecz firmy i swoje unikalne umiejętności, przy czym domniemywa się, że wkłady własne są podobnej wartości, a za zobowiązania spółki wspólnicy odpowiadają solidarnie także własnym, prywatnym majątkiem. Rozciąga się to również na współmałżonków wspólników, którzy również odpowiadają całym swoim majątkiem, w dodatku bez ograniczeń prawnych, wyjątek stanowi odrębna własność małżeńska, poprzedzona intercyzą. Trzeba zatem liczyć się ze współodpowiedzialnością karną za poczynania wspólnika, gdyż wierzyciel ma prawo wyboru, czy dla zaspokojenia swojej wierzytelności sięgnie do majątku spółki, czy też do indywidualnego majątku wspólnika lub jego małżonki. Dzieje się tak dlatego, iż spółka cywilna nie posiada osobowości prawnej, czego konsekwencją jest brak własnego mienia spółki. Wszelkie prawa i zobowiązania zaciągane są na rachunek wspólników i wchodzą do ich wspólnego majątku. Podmiotami prawa w takim przypadku są jej wspólnicy, a sama spółka jest jedynie umową zawartą pomiędzy nimi.

Formalne aspekty spółki cywilnej

Założyć spółkę cywilną można poprzez zawarcie umowy miedzy wspólnikami. Jej treść regulują artykuły od 860 do 875 Kodeksu cywilnego. Musi być sporządzona w formie pisemnej, a wszystkie zmiany dotyczące jej funkcjonowania wymagają sporządzenia stosownych aneksów. Standardowa umowa pomiędzy wspólnikami powinna składać się z:

  • - informacji o wspólnikach
  • - daty zawarcia umowy
  • - informacji o okresie funkcjonowania spółki
  • - informacji o celu gospodarczym, który spółka ma realizować
  • - informacji o sposobie osiągnięcia wyznaczonych celów
  • - informacji o zakresie działalności według PKD
  • - informacji o wielkości wkładów własnych
  • - informacji o sposobie podziału zysków
  • - informacji o ustalonym roku obrotowym

Aby nowy podmiot gospodarczy miał rację bytu, spółkę należy zarejestrować w urzędzie gminy lub urzędzie miasta. Musi tego dokonać każdy wspólnik z osobna, a to wiąże się ze zwiększonymi kosztami założenia działalności gospodarczej. Biorąc pod uwagę fakt, iż spółka cywilna nie posiada osobowości prawnej, jej wspólników nie obowiązują przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, a jedynie przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jeśli chodzi natomiast o formę opodatkowania tego rodzaju działalności to dla spółki cywilnej dostępne są wszystkie formy prowadzenia rozliczeń z urzędem skarbowym. Dodatkowo, każdy ze wspólników zobowiązany jest do prowadzenia spraw spółki. Może też bez uprzedniej uchwały wspólników wykonać czynność nagłą, której zaniechanie mogłoby narazić firmę na niepowetowane straty.

Ważną kwestią jest także ustalenie wysokości wkładów własnych. Przepisy prawa nie określają jego minimalnej i maksymalnej wartości. Wkładem może być natomiast gotówka, własność prywatna oraz inne prawa do rzeczy ruchomych lub nieruchomości. Do spółki jako wkład można wnieść również usługi i pracę na jej rzecz. Jednakże od wysokości włożonego wkładu należy odprowadzić 0,5 % podatku od czynności cywilnoprawnych. Każdemu ze wspólników przysługuje natomiast prawo do wypłaty swojej części zysków. Może to nastąpić w systemie miesięcznym, kwartalnym lub z chwilą zamknięcia roku obrotowego.

Kodeks cywilny szczegółowo reguluje wszystkie procesy zachodzące w spółce cywilnej. Biorąc pod uwagę przepisy tej uchwały, rozwiązanie spółki cywilnej może nastąpić jedynie w sytuacji gdy:

  • - zaistnieją okoliczności wymienione w umowie spółki, które powodują jej rozwiązanie,
  • - zostanie ogłoszona upadłość spółki,
  • - wspólnicy podejmą jednogłośną uchwałę o zakończeniu działalności,
  • - nastąpi śmierć wspólnika lub ogłoszenie jego upadłości,
  • - wspólnik lub wierzyciel wspólnika wypowiedzą umowę spółki,
  • - sąd wyda prawomocne orzeczenie o rozwiązaniu spółki (każdy ze wspólników ma prawo z ważnych powodów zażądać rozwiązania spółki poprzez decyzję sądową).

Możliwość założenia firmy przez więcej niż jedną osobę została stworzona w celu maksymalizacji kapitału działalności gospodarczej oraz generowania większych zysków przez dany podmiot gospodarczy. Ze względu na niskie koszty założenia i utrzymania, spółka cywilna jest najczęściej wybieraną formą wspólnie prowadzonej przedsiębiorczości.